گردشگری

ایلام گردی

ایلام گردی
نوشته شده توسط Abolfazl Danesh

یکی از شهرهای غربی ایران و مرکز استان ایلام است که به زبان کردی جنوبی گویش ایلامی تکلم می کنند. اکثریت مردم شیعه هستند. جمعیت این شهر برپایهٔ سرشماری سال ۱۳۹۰ خورشیدی برابر با ۱۷۲٬۲۱۳ نفر بوده‌است. شهر ایلام در حصاری از کوه‌ها و ارتفاعات جنگلی واقع شده و آب و هوایی معتدل کوهستانی و بهاری دارد. بافت ایلام دانشگاه علوم پزشکی ایلام و دانشگاه ایلام دو دانشگاه مهم این شهر هستند. ایلام دارای منابع خوب گاز و نفت است. درضمن قرار گرفتن بر سر زائرین کربلا این استان رو از این حیث حائز اهمیت کرده است؛ اگر قصد دارید تعطیلات نوروزی را در ایلام بگذرانید، تا پایان این مقاله با ما همراه باشید تا یک برنامه کامل ایلام گردی را در اختیار شما قرار دهیم.

ایلام گردی
مناطق گردشگری ایلا
م

  • آسياب های آبی قديمی: در محدوده استان ايلام، بقايای ده ها آسياب‌ قديمی مشهود است که تعدادی از آنها در حال حاضر نيز مورد بهره برداری قرار می گيرند. اهم اين آسياب های قديمی و تاريخی عبارتند از: آسياب های قبا، كاظم بگه تنوره خان، كلای، چگاوزنه، يوسف، قبادبگ‌، باوی گمار، گريان، خندان و آسياب نادريژ در مناطق ايلام و بانقلان ، آسياب های موسی، حلاج آباد، چم آب در منطقه چم آب و آسياب های ديزله، چم سارد، رحمان ، چم بور، ملكشاهی، ميراختيار، بولی ها، كوله ، سرنی، ميمه ، گلان، شيخ مكان و سراب كلان در مناطق چوار و صالح آباد، دره شهر، شيروان و چرداول .
  • سنگ نوشته آشوری (گل گل): یکی از آثار تاریخی ایلام گل گل می باشد.سنگ نوشته گل گل ملكشاهی در كنار روستای گل گل در فاصله ۲۵ كيلومتری شهر ايلام بر ديواره كوهی حك شده است . اين سنگ نبشته به دوران آشور بانيپال مربوط است و حدود ۳ هزار سال قدمت تاريخی دارد. بر روی سنگ نوشته ، نقش پيكره يك سرباز آشوری با كلاه خود، ماه وستاره در بالای سر آن در حاليكه پيكانی در دست دارد، مشاهده می شود. در قسمت تحتانی اين سنگ نوشته چند جمله با خطوط ميخی حك گرديده است.
  • سم دُل دُل: در تنگ گراب (نزديكی شهر ايلام ) تلی از قلوه سنگ ها به حالت نعل اسبی به صورت چينه ایخشك روی هم انباشته اند و در كف محوطه داخلی آن تخته ای از سنگ روی زمينی قرار گرفته كه قسمت بالای آن كاملا نمايان است . آثار سم اسبی بر روی سنگ نقش بسته و بوميان محل معتقدند كه اين اثر، نظرگاه سنگی و جای سم اسب يكی از امامان شيعه است كه از محل عبور كرده است .
  • گورستان چنار: یکی از مکان های تاریخی ایلام گورستان چنار نام دارد.اين گورستان باستانی در ناحيه چنارباش ايلام واقع شده و به هزار سال قبل از ميلاد تعلق دارد. در اين ناحيه ، تعدادی گور كشف گرديده كه بنا به رسم آن زمان ، مردگان آن درون خمره های كوچك و بزرگ دفن شده بوده اند و لوازم و اشيا مرده نيز در كنار او در داخل خمره قرار داشته است .
  • تپه وركبود: تپه وركبود در نزديك رود كشكان و در حدود ۲۰ كيلومتری شمال غربی ايلام قرار دارد. باستان شناسان در گودال قائمی كه در اين تپه حفر كرده اند، به تعداد زيادی گور دست يافته اند كه تعدادی از آن هابا قلوه سنگ های نامنظم پوشيده شده بود و قلوه سنگ های بزرگی هم در جوانب گورها، برای استواری سقف گورها، چيده شده بود. اشياء فلزی به دست آمده از اين تپه ، از جنس مفرغ و آهن می باشند. تپه ورکبود جز مکان های تاریخی ایلام به شمار می رود.
  • تالاب سیاب دریوش: این تالاب در جنوب غربی بخش ملکشاهی واقع شده است. مساحت آن در حدود چهار (۴) هکتار وارتفاع آن ۲۷۴۰ متر از سطح دریا های آزاد می باشد. حداقل درجه حرارت در این تالاب ۱۴ درجه سانتی گراد و متوسط بارندگی سالیانه آن بیش از ۶۰۰ میلی متر است. تالاب فوق الذکر دارای آب دایمی و شکل آن دایره ای می باشد. به دلیل قرار گیری در ناحیه کوهستانی جزء منطقه سردسیری و ییلاقی استان محسوب می شود.
  • آبشار گچان: آبشار گچان در ۱۵ کیلو متری شمال شهر ایلام و در میان تنگ که خود یکی از تفرجگاه های ایلام است قرار دارد. در این منطقه که کوه های زیبا و معظم مانشت و قلارنگ به همراه گچان گویی به هم رسیده اند منظره بسیار زیبایی را ایجاد کرده است. به گونه ای که در فصول بهار، تابستان و پاییز و حتی زمستان بعلت دسترسی تقریبا راحت آن پذیرای خیل عظیم دوستداران طبیعت است.
  • تالاب زمزم: تالاب زمزم در ۷۴ کیلومتری شرق شهر ایلام واقع گردیده است. مساحت آن در حدود یک هکتار و ارتفاع آن ازسطح دریاهای آزاد ۶۷۵ متر است. آب آن به صورت چشمه و دارای آب دایمی است. پوشش گیاهی اطراف آن چشم انداز زیبایی را بوجود آورده و زیستگاه بسیار مناسبی برای حیات وحش فراهم نموده است.
  • سرخ خانی: کوه سرخ خانی درناحیه چرداول و در فاصله ۳۳ کیلومتری شمال شرقی ایلام واقع شده است.
  • سرکب: سرکب در ناحیه میشخاص و در فاصله ۸ کیلومتری جنوب شرقی ایلام واقع شده است. ارتفاع کوه سرکب ۲۱۲۰ متراست و جزو رشته کبیرکوه از کوهستان زاگرس بشمار می رود و رودخانه آب آفتاب از این کوهستان سرچشمه می گیرد.
  • گورستان كان گنبد: گورستان كان گنبد در ۳۰ كيلومتری جنوب شرقی ايلام در دامنه يكی از پشته های كوه شاه نخجير از رشته های فرعی كبيركوه واقع شده است. گورها عمدتا در بالا و دامنه آن مشاهده می شود.
  • تالاب چکر: در غرب شهرستان ایلام و در منطقه بولی و در ناحیه چکر تالاب زیبای چکر قرار دارد. مساحت آن در حدود ۳ هکتار و ارتفاع آن ۶۰۰ متر است. عمق آن در حدود ۲٫۵ متر است. این تالاب در منطقه گرمسیری قرار دارد ولی آب آن دایمی است. عمق آن بستگی به میزان بارش در طول سال دارد. منبع آب آن نزولات جوی و چند چشمه جوشان می باشد. متوسط دمای آن ۲۴ درجه سانتی گراد است. نیزارهای اطراف آن به همراه طبیعت بکر زیبای اطراف آن واقعا دلنشین است.
  • کبیرکوه: کبیرکوه به مجموعه کوه های بلندی است که خود قسمتی از رشته کوه بزرگ زاگرس است گفته می شود. این رشته از دیوارهای جنوبی دره رودخانه آب آفتاب و کنجان چم شهرستان مهران شروع شده و رو به رودخانه کرخه در دهستان الوار گرمسیری از شهرستان خرم آباد لرستان ادامه می یابد. دامنه های شمال و شمال شرقی آن به دره های رودخانه سیمره، کرخه و دامنه های جنوب و جنوب غربی آن به مرز ایران و عراق منتهی می شود.
    دره کنجان چم تا دره رودخانه کرخه ۱۷۵ کیلومتر و عرض آن در حد فاصل رودخانه سیمره یا کرخه تا مرز ایران و عراق بین ۴۵ تا ۸۰ کیلومتر است. این کوهستان پهنه ای به وسعت ۹۵۰۰ کیلومتر مربع را زیر پوشش قرارداده است. این رشته کوه از شاخه های بسیاری تشکیل یافته که به سمت غرب و جنوب غربی از ارتفاع آن ها کاسته می شود و بلند ترین آنها که خط الرأس رشته مزبور را تشکیل می دهند در بخش شرقی آن واقع شده اند. بلندترین این کوه ها، قله ای به نام کبیرکوه است که ۲۷۹۰ متر ارتفاع دارد و در ۱۸ کیلومتری شرق روستای ارکواز واقع شده است. از این رشته که کوهستان وسیعی را تشکیل داده است رودخانه های فراوانی سرچشمه می گیرند. و اکثرا به خاک عراق وارد می شود و تعداد دیگری ازرودخانه ها نیز به رودخانه سیمره و کرخه می پیوندند.
    برای صعود به بلندترین قله این کوه می توان از راه اتومبیل رو ایلام به دره شهر و از طریق روستای بهرام خانی و راه کولم به روستای گوران و پس از طی گردنه پینه به خط الرأس رشته مزبور دست یافت به طول ۱۲٫۵ کیلومتر طی کرد تا به قله رسید.
  • اهوران: کوه اهوران در ۸۳ کیلومتری شمال شرقی ایلام واقع شده است. ارتفاع این کوه ۲۱۲۰ متراست. این کوه از دره جزمان رود در غرب شروع شده و به طول ۲۴ کیلومتر رو به سوی جنوب شرقی کشیده می شود و در آن جا به کوه های کولیته و کازه تر می پیوندد.
  • بانکول: کوه بانکول در ناحیه مهراب، در ۱۰ کیلومتری شمال ایلام واقع شده است. ارتفاع این کوه ۲۳۰۴ متراست.رودخانه های مورت، کنگیر و آب زنگان از کوه بانکول سرچشمه می گیرند. این کوه نیمه جنگلی از شمال غربی به سوی جنوب شرقی با طول ۳۰ کیلومتر و با عرض متوسط ۶ کیلومتر کشیده شده و از سوی جنوب شرقی به کوه مانشت متصل است. راه اتومبیل رو کرمانشاه به ایلام از غرب آن می گذرد.
  • چمن گیر: کوه چمن گیر در ناحیه شیروان و در فاصله ۲۲ کیلومتری جنوب شرقی ایلام واقع شده است. ارتفاع کوه چمن گیر ۲۵۷۸ متراست. این کوه سرچشمه رودخانه های گراب و چرداول می باشد. این کوه از جنوب شرقی به کوه سیوان و از شمال غربی به کوه قلارنگ متصل می شود و جزو رشته کبیرکوه از کوهستان زاگرس بشمار می آید.
  • سامله: کوه سامله درناحیه زردلان درفاصله ۸۴ کیلومتری شمال ایلام واقع شده است. ارتفاع این کوه حدود ۲۱۵۰ متراست رودخانه گشتانی ازاین کوه سرچشمه می گیرد.
  • شره زول: کوه شره زول در ناحیه چوار در ۲۳ کیلومتری شمال غربی شهرستان ایلام واقع شده است. ارتفاع این کوه حدود ۲۰۵۰ متراست و به صورت رشته نسبتا طویلی به درازای ۴۱ و پهنای متوسط آن ۱۵ کیلومتر از شمال غربی به جنوب شرقی امتداد و گسترش یافته است. دهستان چوار در جنوب و دهستان های سهراب و مرکزی در دامنه های شمالی این کوه جای گرفته اند . بخش شمال غربی آن از جنگل های بلوط پوشیده شده است. رودخانه های کنگیر، گلال رود، کزاب و مورت ازاین کوه سرچشمه می گیرند.
  • قلعه سه کسان: در جنوب غربی دره شهر و بر روی ارتفاعات صخره ای حد فاصل ارتفاعات کبیر کوه و دشت دره شهر در بالاترین منطقه قلعه ای بزرگ موجود می باشد که به نام سه کسان یا سه کسون خوانده می شود. این قلعه یکی از بزرگترین و گسترده ترین قلعه های دوره ساسانی اسلامی در منطقه بوده که دسترسی به آن بسیار مشکل می باشد.مصالح ساخت آن قلوه سنگ و گچ می باشد. دیوارها جهت غیر قابل دسترس بودن بر روی صخره ها ساخته شده است این قلعه دارای آب انبار به صورت کنده کاری صخره ها بوده است.
  • قلعه هزارانی: از آثار تاریخی ایلام می توان از قلعه هزارانی نام برد. در امتداد جاده آبدانان-مورموری در ابتدای روستای هزارانی در بخش شمالی جاده بقایایی قلعه ای بر روی یک تپه طبیعی دیده می شود. ارتفاع این تپه حدود ۱۰ متر می باشد که آثار بجای مانده معماری آن به صورت یک قلعه بوده که با مصالح سنگ و گچ ساخته شده است پلان بنا به شکل دالانهایی مستطیلی شکل و طویلی است که متاسفانه کاملا تخریب و به صورت مدفون و نیمه مدفون مشاهده می شوند و مربوط به دوران ساسانی می باشند.
  • قلعه سام: قلعه سام یکی از آثار تاریخی ایران و مکان های تاریخی ایلام می باشد.محوطه باستانی قلعه سام در شهرستان شیروان چرداول، در نزدیکی روستا چم بور از توابع بخش هلیلان واقع شده است. این مجموعه از سه بخش مرتبط به هم در عین حال با فاصله و مستقل شکل گرفته است. این مجموعه از نظر دوره ای در یک دوره از تاریخ که احتمالا حد فاصل اوخر دوره پارت ها و اوایل دوره ساسانی می باشد، ایجاد شده است. معماری این قلعه جنبه نظامی و دفاعی داشته است، زیرا قلعه در صعب العبور ترین بلندی های کوه بنا شده است چون طرح و نقشه ای از پیش نداشته،طراح یا معمار برجها، اتاق ها و ورودی ها را با توجه به موقعیت طبیعی صخره ها احداث کرده است. بطور کلی معماری قلعه به سبک معماری دوره ساسانیان ساخته شده است. مصالح ساختمانی ای که برای ساخت آن مورد استفاده قرار گرفته است عبارتند از: سنگ، گچ، ساروج،ملات،گچ و در بعضی جاها نیز گل بکار رفته است.
  • پشت قلعه آبدانان: در ۵ کیلومتری جنوب شهرستان آبدانان و در میان روستا پشت قلعه، بر بلندی تپه ای منفرد که رودخانه جاری آبدانان از پای آن می گذرد، آثار بنای قلعه ای به چشم می خورد. مصالح به کار رفته در قلعه قلوه سنگ،گچ و ساروج می باشد. قلعه مذکور دارای بخش های متعددی از جمله باروی قلعه، برجک های دیده بانی و نگهبانی، ورودی قلعه اماکن مسکونی و شاهنشین، تونل و پلکان متعلقه بوده است. با عنایت به شیوه معماری، ساختار، نحوه استفاده از مصالح، اجرای طاقها، مطالعه و بررسی سفال های سطحی منطقه و مقایسه بادگیر اماکن تاریخی حفاری شده، این اثر فرهنگی-تاریخی مربوط به دوران ساسانیان است. بنای قلعه روستا پشت قلعه تحت حفاظت اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری استان است که در سال ۱۳۸۰ به جهت اهمیت آن و انجام مطالعات باستان شناسی و حفاظت و مرمت آن در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.
  • آتشکده سیاهگل ایوان: بنای آتشکده مربوط به دوره ساسانیان است که در ۱۵ کیلومتری جنوب غربی روستای سرتنگ و در مسیر رودخانه خروشان کنگیر ایوان قرار دارد.این بنا یکی از سالم ترین آتشکده های دوران قبل از اسلام در استان می باشد.این بنا روی چهار پایه ساخته شده و دارای گنبدی یک جداره می باشد.
  • آتشکده موشکان: آتشکده موشکان از مکان های تاریخی ایلام و در فاصله ۳ کیلومتری شهر سرابله قرا دارد که مربوط به دوران ساسانیان است. این آتشکده از ملات ساروج و سنگ ساخته شده است که در طول زمان بر اثر حوادث مختلف تخریب گردیده است که در سال ۱۳۸۲ زیرزمین آتشکده مذکور توسط اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری استان با طاق های قوسی شکل بازسازی گردیده است.
  • چهار طاقی: یکی دیگر از مکان های تاریخی ایلام چهار طاقی نام دارد. این اثر در شهرستان دره شهر بر روی تپه بنای یک آتشکده به صورت چهار طاقی باقی مانده است .این بنا را در محل طاق می گویند. این بنا تماما با قلوه سنگ و گچ ساخته شده است و مربوط به دوران ساسانی است.

ایلام گردی
هتل
های ایلام

  • دالاهو: خیابان فردوسی ،نبش خیابان واسطی
  • زاگرس: ایلام ،میدان امام حسین،جنب پارک جنگلی چغازسبز
  • خلاش: ایلام،خیابان آیت الله حیدری،میدان کشور
  • کربلا: خیابان فردوسی ، خیابان شهید عبداللهی پور
  • لاله: خیابان آیت الله حیدری،جنب سازمان تبلیغات
  • تجریان: بخش چوار
  • وید: بلوارجانبازان جنب مسجد جامع ، خیابان رستم
  • کبیرکوه: شهرستان آبدانان،خیابان شهید بهشتی ،انتهای بلوار بسیج
  • ماداکتو: شهرستان دره شهر،خیابان نیروی هوایی،جنب شرکت برق
  • سعید: دهلران،خیابان امام (ره)

ایلام گردی
حمل ونقل در ایلام

فرودگاه ایلام

آدرس سایت: iran.airport.ir

تلفن: ۰۸۴۳۲۲۳۶۸۰۰

ترمینال ایلام

آدرس: میدان مادر،بلوار بعثت

تلفن: ۰۸۴۳۲۲۴۴۴۰۴

ایلام گردی
سوغات های ایلام

سوغات ایلام برخلاف دیگر شهرهای ایران با وجود تنوع زیاد، شناخته شده نیست. ما میخواهیم به شما سوغاتی های محلی ایلام را معرفی کنیم تا در کنار لذت بردن از سفر خود، خرید راحتی داشته باشید. صنایع دستی ایلام هر سلیقه ای را مجذوب خود می کند و مسافران به خرید آن ها تشویق می شوند. اما خیلی از مسافران، علاقمند هستند علاوه بر هنرهای دستی، سوغات خوراکی ایلام را همراه خود ببرند.

خوشبختانه از این جهت در ایلام خوراکی های محلی بسیاری میتوان یافت که گذشتن از کنار آن ها کار آسانی نیست. همچنین آب وهوای مناسب آن سبب شده که محصولات باکیفیتی چون عسل و روغن حیوانی با کیفیت بالا در دسترس باشد. سوغاتی هایی که به شما در این قسمت معرفی می‌کنیم شیرینی های محلی چون بژی برساق، کله کنجی، نان های محلی ایلام ، بنه و سقز هستند.

دیگر سوغاتی های معروف ایلام عبارتند از:

روغن حیوانی (رون دان)، عسل کوهی، سوگه و شلمکشک، کنجد، گردو و شیرینی کاک

  1. شیرینی بژی برساق ایلام: بژی برساق ایلام یکی از مهمترین شیرینی های قدیمی این منطقه است که از قدیم الایام زنان هنرمند ایلامی برای عروسی ها، اعیاد و بعنوان آذوقه ای برای سفر آن را درست میکردند. امروزه این شیرینی خوشمزه درکارگاه های شیرینی درست می شود و بسیار خوشمزه است. مواد تهیه خمیر شیرینی آرد، روغن حیوانی محلی، تخم مرغ، شکر، رازیانه، زرد چوبه و زیره می باشد. این خمیر را به شکل دلخواه در می آوردند، در روغن سرخ می کنند و بعد از آن آماده خوردن می شود. برای تهیه بژی برساق ایلام به شیرینی پزی ها و بازارچه سنتی آن مراجعه کنید و بعنوان سوغات شهر ایلام برای نزدیکان خود تهیه کنید تا همه با سوغات معروف و سنتی ایلام آشنا شوند. درضمن، بژی به معنای «زندگی کن» است و تداعی کننده این موضوع است که با خوردن این شیرینی از زندگی لذت ببر.
  2. شیرینی کله کنجی ایلام: کله کنجی نوعی حلوا شیرین و خوشمزه است و جز شیرینی های مخصوص شهر ایلام می باشد. مردم ایلام این شیرینی را بیشتر در شب یلدا استفاده میکنند. مواد اصلی تهیه آن، کنجد و خرماست که بسیار پر انرژی و مقوی است.
  3. حلوای بگل ایلام: یکی دیگر از شیرینی های سنتی ایلام که نوعی حلوا محسوب می شود، حلوای بگل است. همانند کله کنجی، خرما و کنجد مواد اصلی تهیه آن هستند با این تفاوت که در این نوع حلوا، نوعی کشک بنام بگل استفاده میشود.حلوای بگل بسیار خوش طعم و مقوی است. حلوای بگل و کله کنجی برای هوای سرد بسیار مناسب هستند و مصرف آن ها سبب گرم شدن بدن می شود.
  4. بنه ایلام: بنه نام دیگر پسته وحشی است که درخت آن معمولا در کوه ها می روید. بنه شبیه به پسته است ولی مغز آن خیلی کوچکتر می باشد. این درخت شیره ای دارد که به آن شیره ی سقز می گویند. سقز نوعی صمغ سبز رنگ، چسبنده و غلیظ است. از سقز برای تهیه آدامس، داروسازی، پلاستیک سازی، عطر و … استفاده می کنند. بنه یا صمغ آن را می توانید بعنوان سوغاتی از سفر به ایلام همراهتان ببرید. از جمله دیگر خواص بنه: مسکن درد، درمان زخم ها، تقویت کننده اعصاب، تقویت کننده معده، درمان بیماری های گوارشی.
  5. نان محلی ایلام: روش پخت نان های محلی ایلام، همچنان بصورت سنتی انجام می شوند و در تهیه آن هیچ ماده مضر و روش غیر طبیعی استفاده نمی شود. معمولا برای پخت آن ها از وسیله ای گرد و فلزی به نام ساچ استفاده می کنند که بر روی آتش گذاشته می شود و خمیر آماده شده بر روی آن پهن می شود. در زیر با تعدادی از نان های سنتی آشنا می شوید.
  6. نان ساجی ایلام: نان نازکی است که خمیر آن از مخلوط آرد، آب و خمیر مایه تهیه می شود و بر روی ساچ درست می شود.
  7. نان پپگ ایلام: برای تهیه این نوع نان آرد، پیاز و آب مخلوط می شوند و خمیر در اندازه های بزرگ زیر خاکستر گذاشته می شود.
  8. نان فتیر ایلام: نوعی نان بدون خمیر مایه است و برای تهیه آن آرد، آب و نمک مخلوط می شوند و بر روی ساچ پهن می شود؛ دیگر نان های محلی ایلام نان کزگه، نان شل کین، نان تنوری و نان پنجه کش هستند.

غذاهای محلی ایلام

معروف ترین و رایج ترین غذاهای سنتی و بومی استان ایلام را غذاهایی مانند خورشت تره کوهی، کشکینه، تُرخینه، برنج و گوشت معروف دهلران، نژی آوا، جوجگ آو، ماش آو، کشک دو، قله ماسوا، کپه، جِِگِروَز، گوجه پونه، مَکش، کوفته سیرابی، آبگوشت بامیه، پیچگ، بوله وله، قارچگ، پاقازه، سختی، بابایاری (عَدَساو)، شله امیری، پِرشگِه، ماسوا و … تنها تعدادی از خوراکی های لذیذ و مغذی این سرزمین زیبا و دوست داشتنی را تشکیل می دهد.

  1. ٰخورش تره کوهی: یقینا می توان کشور ایران را مهد تنوع بی نظیری از انواع خورشت های لذیذ و خوش عطر در نظر گرفت. رنگ، طعم، عطر و مواد اولیه اکثر این خوراکی های خوشمزه، از جمله دلایل شهرت و محبوبیت آن ها در بین دیگر ملل ها از جمله کشور ترکمنستان، آذربایجان و ارمنستان خواهد بود. خورشت تره فرنگی، غذایی مختص غرب ایران، بویژه مردم استان ایلام محسوب می شود. آن ها معتقدند که این خورشت محبوب، می تواند رقیب سرسختی برای قرمه سبزی در نظر گرفته شود چرا که از لحاظ ترکیب و رنگ، شباهت بسیاری بین این دو غذای سنتی مشاهده می شود.
    آشپزها و بانوان کدبانوی استان با استفاده از مواد غذایی همچون گوشت گوسفندی، لپه (در صورت تمایل می توان از لوبیا قرمز یا لوبیا سفید نیز استفاده کرد)، روغن حیوانی، تره کوهی، رب گوجه فرنگی، پیاز، نمک، فلفل، زردچوبه و ادویه ی مخصوص بومی، به تهیه و طبخ این خوراک محلی می پردازند.
  2. تُرخینه: با شروع فصل زمستان و هجوم سرمای شدید به مناطق کوهستانی کشور، بازار طبخ و تهیه ی انواع غذاهای گرم و پرانرژی گرم خواهد بود. طبیعتا جلوگیری از سرماخوردگی، یکی از دغدغه های مردم در این ایام است که رعایت اصول بهداشتی و از همه مهم تر طبخ غذاهای گیاهی و دارویی، بهترین راهکار برای پیشگیری یا در صورت بیماری، موثرترین درمان آن به شمار می آید. تُرخینه غذایی است بومی و مخصوص استان ایلام که در استان کرمانشاه و کردستان نیز به عنوان غذای بومی و محلی مورد استفاده قرار می گیرد.
    بانوان و مادران هنرمند استان ایلام با استفاده از سبزی به نام شلم، گوجه فرنگی، آب انار، ترخون، نعناع، پیاز، فلفل، زردچوبه، مایه ی خمیر، گندم و پونه ی کوهی به طبخ این غذای مغذی می پردازند. البته به دلیل در دسترس نبودن برخی مواد اولیه ی تُرخینه در فصل زمستان، آن ها را یک ماه قبل از شروع سرما تهیه کرده و در زمستان این غذای بومی و مفید را آماده می کنند. بنابراین مدت زمان کمی برای طبخ آن مورد نیاز است. همچنین به دلیل سبک پخت و طعم و عطر این خوراک سنتی به دو نوع دُوئینه و شُمینه تقسیم بندی می شود.
  3. کوفته سیرابی (کفته سیرابی): طبخ تنوع لذیذی از کوفته های مختلف در استان های کشور، بسیار چشم گیر و قابل توجه است. مردم هر ناحیه از ایران، با توجه به اقلیم سرزمین خود و ذائقه ی اعضای خانواده، از ترکیب مواد اولیه ی گوناگون و متفاوتی نسبت به سایر نقاط کشور، در تهیه و طبخ کوفته های مصرفی بهره می برند. محبوبیت و شهرت این غذای خوشمزه به حدی است که بسیاری از کشورهای آسیایی هم مرز با ایران، ضمن تاسی گرفتن از رژیم غذایی مردم کشور، این غذا را به عنوان خوراکی بومی و پرمصرف معرفی می کنند.
    کوفته سیرابی از جمله غذاهای محلی و بومی استان ایلام به شمار می آید که مصرف آن به دلیل استفاده از سیرابی تازه، برای از بین بردن حالات اولیه ی ماه های بارداری، بسیار مناسب و مفید خواهد بود. مادران و بانوان خوش ذوق و باسلیقه ی این استان با ترکیب موادی همچون سیرابی چرخ کرده، آرد، پیاز، نمک، گیاهان معطر (آویشن، ترخون، پونه، نعناع)، روغن حیوانی و ادویه ی محلی به تهیه ی این خوراک فوق العاده ی بومی می پردازند.
  4. شِله امیری: ماش یکی از مفید ترین مواد غذایی از گروه حبوبات است که به دلیل خواص فراوان غذایی از جمله فیبر رژیمی، ماده ی به نام مهارکننده ی پروتثاز و پروتئین است که هرکدام در پیشگیری یا درمان بیماری های بسیار خطرناکی همچون کلسترول بالای خون، سرطان سینه و دیابت، تاثیر بسزایی خواهد داشت. از دیگر غذاهای سنتی استان ایلام که در فصل سرما تهیه و طبخ می شود، شله امیری نام دارد.
    این خوراک محلی به دلیل طبیعت گرم، در درمان سرماخوردگی بسیار موثر بوده و اغلب به عنوان غذای دارویی مورد استفاده ی اکثر خانواده های این استان قرار می گیرد. آشپزها و مادران هنرمند و باسلیقه ی استان ایلام با ترکیب ماش، برنج محلی (برنج عنبربو)، پیاز، روغن محلی، نمک و فلفل به تهیه ی شله امیری مشهور دیارشان می پردازند.
  5. قله ماسوا: استان ایلام به دلیل حضور تپه های سرسبز و حاصلخیز، کوهستان های سربه فلک کشیده، پوشش گیاهی مناسب و ریزش مطلوب برف و باران، یکی از مناطقی است که به عنوان محلی مناسب برای زندگی عشایر و ایلات کرد و لر، از جمله ایل ملکشاهی، کرد، ریزه وند، خزل، شوهان (شوهو)، دیناروند، حسنوند و … به شمار می آید. پرواضح است که حضور گسترده ی اقوام و عشایر در این سرزمین، طبخ غذاها و خوراکی های سنتی و بومی فوق العاده ای را در این خطه از کشور به همراه خواهد داشت.
    قله ماسوا غذایی است بومی و مختص عشایر استان ایلام که بسیار مقوی و در بین آن ها از محبوبیت فراوانی برخوردار است. این غذای مغذی با استفاده از کله پاچه ی گوسفند (می توان در صورت تمایل از کله پاچه ی بزغاله نیز استفاده کرد)، کشک (دوغ نیز می تواند جایگزین کشک شود)، پیاز داغ، نعناع و پونه ی گیاهی طبخ و به همراه نان تازه ی محلی مصرف می کنند.
  6. مَکش: برنج یکی از مواد اولیه ی اصلی و محبوب در رژیم غذایی مردم سراسر کشور به شمار می آید. آشپزهای هنرمند و مادران کدبانوی کشور، با استفاده از این ماده ی غذایی مفید و مغذی، به طبخ تنوع بی نظیری از انواع پلو، خوراک، سوپ ، آش، دسر و شیرینی های لذیذ و سنتی می پردازند. مکش نیز یکی از غذاهای بومی و محلی ایرانی است که در استان ایلام تهیه شده و از طرفداران فروارانی برخوردار است. البته در برخی از استان های کشور نظیر استان کردستان نیز به عنوان غذایی محلی طبخ و میل می شود.
    مردم ایلام با استفاده از مواد اولیه ای همچون برنج محلی (عنبربو)، روغن محلی (دان)، پیاز (به دو صورت پیاز داغ و پیاز خام)، زردچوبه، آلو بخارا، کشمش پلویی، نمک، فلفل و ادویه ی محلی، این غذای لذیذ و خوش عطر را تهیه می کنند. از نکاتی که می توان در مورد این غذا بیان کرد، نوع طبخ آن است؛ به گونه ای که اگر برای طبخ این غذای دوست داشتنی از آب بیشتری استفاده کنیم، برنجی نرم تر از مَکش بدست می آید که به زلگه مشهور است.
  7. گوجه پلو: استفاده از انواع سبزیجات در طبخ غذاهای بومی و اصیل ایرانی، امری بدیهی بوده و در عین حال می توان آن را از نکات مثبت و قابل توجه رژیم غذایی، تلقی کرد. آشپزهای هنرمند و بانوان خوش ذوق ایران، با استفاده از نبوغ آشپزی خود، غذاها و خوراک های لذیذ و منحصر به فردی را تهیه کرده و لحظات گرم و مطبوعی را برای اعضای خانواده ی خود به ارمغان می آورند.
    گوجه پلو، یکی از محبوب ترین و پرمصرف ترین غذاهایی است که به دلیل سادگی در طبخ و حضور ماده ی غذایی مغذی همچون گوجه فرنگی نه تنها در استان ایلام بلکه در سراسر کشور، مشهور و دوست داشتنی است. مردم استان ایلام، این غذا را به عنوان خوراک محلی خود قلمداد کرده و با استفاده از برنج محلی (عنبربو)، پیاز، رب گوجه فرنگی، پونه ی کوهی، کره، روغن محلی، نمک، فلفل و زردچوبه طبخ می کنند. این غذا بسیار آسان و در کم ترین زمان ممکن تهیه می شود. پیشنهاد می کنیم گوجه پلوی اصیل ایلامی را در منزل تهیه کرده و همراه سبزی خوردن و ماست میل کنید
  8. گوجه پونه: مصرف غذاهای سالم و مغذی، یکی از مهم ترین دغدغه های ذهنی مادران و بانوان ایرانی است که اتفاقا می توان نمونه های بیشماری از آن ها را در غذاهای سنتی و محلی مناطق مختلف کشور مشاهده کرد. به نظر می رسد که در گذشته، استفاده از خوراک های مفید و پرانرژی، به مراتب بیش تر از عصر حاضر صورت می گرفت که این مسئله باعث بروز نگرانی هایی در بین پزشکان و کارشناسان تغذیه و سلامتی شده است. بنابراین نقش مسئولان و متخصصان تغذیه در ایجاد آگاهی و اطلاع رسانی بیشتر به مردم در میل غذاهای اصیل و سنتی ایرانی، بسیار پررنگ و حیاتی است. غذاهایی که نظیر آن ها در رژیم غذایی گذشتگان در مقیاس زیادی مشاهده می شود.
    گوجه پلوی ایلامی، یکی از این خوراک های محلی و بومی است که پیش تر به عنوان غذای مصرفی چوپانان این ناحیه از کشور، مورد استفاده قرار می گرفت. غذایی سرشار از ویتامین و مواد مغذی که برای بدن انسان لازم و ضروری به شمار می آید. مردم این استان با استفاده از گوجه فرنگی، پونه ی کوهی، پیاز، کره، نمک، فلفل و زردچوبه، این غذای اصیل و بومی را تهیه و میل می کنند. مطمئنا شما نیز پس از آماده سازی و تدارک گوجه پونه، لذتی دلپسند را تجربه خواهید کرد.

ایلام گردی
مراکز خرید

  • مجتمع تجاری نفریحی آفتاب: بلوار آزادی، نبش آزادی ۱۱
  • مرکز خرید رازان: خیابان شهید عبداللهی پور

زبان اهالی

 لکی و لری

درباره نویسنده

Abolfazl Danesh

دیدگاهتان را بنویسید